جهان

هر آنچه که وجود دارد، از قبیل انسانها، سیّارات، ستارگان، هوا، گرد و غبار، سنگها، فضا و ... ، به چیزی تعلّق دارند که دانشمندان به آن جهان می گویند. زمین ذرّه ای بسیار کوچک در جهان می باشد. زمین بخشی از منظومۀ شمسی است. ستاره ای به نام خورشید در مرکز منظومۀ شمسی ما قرار دارد. به خانواده ای از ستارگان کهکشان می گویند. خورشید به خانواده ای ستارگان تعلّق دارد که به آن راه شیری می گویند. راه شیری کهکشان ما می باشد. در جهان کهکشانهای بسیاری وجود دارد!

کهکشانها، تا جایی که تلکسوپها نشان می دهند، در سراسر جهان پراکنده شده اند. تعداد ستارگان موجود در جهان بسیار بیشتر از دانه های ماسه در یک ساحل می باشد!

بیگ بنگ یا انفجار بزرگ چیست؟

در زمان ((بیگ بنگ)) یا انفجار بزرگ، جهان توده ای یکپارچه بود که ناگهان در تمام جهات منفجر شد. بسیاری از اخترشناس ها معتقدند که جهان ابتدا شبیه دیگی بوده است که در آن، مخلوط بسیار گرمی از نور و الکتریسیته وجود داشته است. سپس در حدود 15 میلیارد سال پیش، این دیگ منفجر شده؛ یعنی همان بیگ بنگ یا انفجار بزرگ رخ داده است. پس از بیگ بنگ، جهان پیوسته گسترش یافت، و هر یک از اجزای آن به آرامی از یکدیگر فاصله گرفتند.

جهان متحرک

در جهان همه چیز، از ماه های کوچک گرفته تا تمام منظومه های خورشیدی و کهکشان ها در حال حرکت اند. حتی وقتی که روی زمین آرام نشسته اید، با سرعت 1000 کیلومتر بر ساعت (600 مایل) در فضا حرکت می کنید.

چرخان ها

همه ی سیاره ه و ماه ها دور خود می چرخند. زمین با سرعت تقریبا 1600 کیلومتر بر ساعت (1000 مایل بر ساعت) دور خود می چرخد. 24 ساعت وقت لازم است تا زمین یک بار دور خود بچرخد.

دایره های بزرگ

سیاره ها و ماه ها همان طور که می چرخند، مسیرهای دایره ای شکلی را در فضا ایجاد می کنند که به آن ها مدار می گویند. وقتی سیاره ها و ماه ها مثل عقربه ی ساعت شمار ساعت، آهسته در حال حرکت اند، به سختی می توان حرکت آن ها را دید. به عنوان مثال، سیاره دور خورشید می چرخد و ماه دور سیاره می چرخد.

جاذبه

سیاره ها در مدار خود به دور خورشید می چرخند و به علت وجود نیرویی به نام جاذبه به داخل فضا پرتاب نمی شوند. در جهان همه چیز با نیروی جاذبه نگه داشته می شود. جاذبه سبب می شود تا هر شیء به سمت شیء دیگر کشیده شود. به عنوان مثال، نیروی جاذبه ی خورشید، زمین را به سمت خود می کشد و از پرتاب شدن آن به درون فضا جلوگیری می کند.

منابع


نخستین دایره المعارف فضا/ نویسنده: پاول داسول؛ مترجم: جواد ثابت نژاد؛ انتشارات ذکر، کتاب های قاصدک، تهران

سیارۀ زمین/ نویسنده: لیندا دیکسون؛ مترجم: لیلا واعظ زاده مقدس؛ انتشارات به نشر، آستان قدس رضوی، مشهد

چراهای شگفت انگیز جهان/ نویسنده: کارول استوت؛ مترجم: رویا خویی؛ انتشارات محراب قلم، تهران